01İşaret
Bitki hücrelerinin içindeki su donduğunda genleşir. Bu genleşme hücre duvarlarını parçalayarak hücreyi öldürür. Bitkilerin düşük sıcaklıklarda ölmesinin nedeni budur.
02Bilimsel kanıt
Don
Daha sıcak iklimlerde evrimleşmiş bitkiler, sıcaklık bitki dokusunu oluşturan hücrelerdeki suyu donduracak kadar düştüğünde zarar görür. Bu süreçten kaynaklanan doku hasarı ‘don hasarı’ olarak bilinir. Don hasarının ürünlerini etkilediği bilinen bölgelerdeki çiftçiler, ürünlerini bu tür hasarlardan korumak için çoğu zaman önemli kaynaklara yatırım yapar.
Bitkiler üzerindeki etkisi
Hasar: Birçok bitki dondurucu sıcaklıklar veya don nedeniyle zarar görebilir ya da ölebilir. Bu; bitkinin türüne, maruz kalan dokuya ve sıcaklığın ne kadar düştüğüne göre değişir: −2 ile 0 ⁰C (28 ile 32 ⁰F) arasındaki ‘hafif don’, −2 ⁰C'nin (28 ⁰F) altındaki ‘şiddetli dona’ göre daha az bitki türüne zarar verir.
Bitkiler düşük sıcaklıklarda ölür. Bu yakın zamanda bilinmiştir; ancak keşfedilmesinden 1400 yıl önce Kuran'da tasvir edilmiştir:
03Kur'an bölümü · Kuran 3:117
مَثَلُ مَا يُنْفِقُونَ فِي هَٰذِهِ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا كَمَثَلِ رِيحٍ فِيهَا صِرٌّ أَصَابَتْ حَرْثَ قَوْمٍ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ فَأَهْلَكَتْهُ ۚ وَمَا ظَلَمَهُمُ اللَّهُ وَلَٰكِنْ أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ ١١٧
Onların bu dünya hayatında harcadıklarının örneği, kendilerine zulmeden bir topluluğun ekinine isabet edip onu yok eden dondurucu bir rüzgâr gibidir. Allah onlara zulmetmedi; fakat onlar kendi kendilerine zulmettiler.
04Tefekkür
Burada don bitkilerin ölmesine neden oluyor. Bugün nedenini biliyoruz: donmuş suyun genleşmesi hücreleri parçalar.
05 · Düşünün